आमची स्थिर Prime फॅकल्टी जाणून घ्या

दशकभर एकत्र राहिलेली फॅकल्टी टीम JEE आणि NEET निकालांसाठी का महत्त्वाची आहे.

स्थिर फॅकल्टी टीम

ज्या संस्थांमध्ये फॅकल्टी स्थिर असते आणि संपूर्ण कोर्सभर तेच शिक्षक शिकवतात, तिथल्या विद्यार्थ्यांना सातत्याचा फायदा मिळतो. अशा संस्थांचा JEE/NEET सारख्या स्पर्धा परीक्षांमधील यशाचा दर सहसा जास्त असतो. याचे उत्तम उदाहरण म्हणजे Prime Academy. Prime Academy ची फॅकल्टी म्हणजे जवळच्या मित्रांचा गट आहे; त्यांच्यापैकी अनेक जण IIT मधील हॉस्टेलच्या दिवसांपासूनचे मित्र आहेत. हे टिकून राहिलेले नाते केवळ जुन्या आठवणींपुरते नाही; ते परिवर्तन घडवणारे आहे. दशकाहून अधिक काळ, वर्षानुवर्षे ते आपली आवड जोपासत आणि आपल्या घट्ट मैत्रीचा आनंद घेत Prime Academy च्या विद्यार्थ्यांना शिकवत आहेत. आज फॅकल्टीच्या स्थिरतेच्या बाबतीत Prime Academy भारताच्या शैक्षणिक क्षेत्रात एक अनोखा टप्पा म्हणून उभी आहे. आमच्या वेबसाइटच्या "फॅकल्टी" विभागात आम्ही दहा वर्षांहून अधिक काळापूर्वी काढलेला आमच्या फॅकल्टीचा ग्रुप फोटो अभिमानाने दाखवतो, जो त्यांच्या टिकून राहिलेल्या बांधिलकीचा आणि नात्याचा पुरावा आहे. कोर्सच्या मध्येच फॅकल्टी सोडून जाण्याच्या तोट्यांच्या तुलनेत स्थिर फॅकल्टी टीमचे फायदे अधोरेखित करणारे काही महत्त्वाचे मुद्दे येथे आहेत.

1. खऱ्या नात्याची ताकद:

शिक्षक संपूर्ण कोर्सभर सातत्याने शिकवतात, विद्यार्थ्यांशी खरे नाते जोडतात आणि त्यांची बलस्थाने व कमकुवत बाजू समजून घेतात, तेव्हाच खरी जादू घडते. या वैयक्तिक नात्यामुळे प्रत्येकाला अनुरूप मार्गदर्शन देणे शक्य होते, आणि JEE/NEET सारख्या परीक्षांमध्ये त्यामुळे यशाची शक्यता अनेक पटींनी वाढू शकते.

1. भावनिक परिणाम आणि आदर्श व्यक्ती:

अनेक विद्यार्थी आपल्या शिक्षकांकडे आदर्श म्हणून पाहू लागतात. त्यामुळे हे शिक्षक बदलले, तर विद्यार्थ्यांना केवळ शैक्षणिकदृष्ट्याच नव्हे, तर भावनिकदृष्ट्याही मोठा धक्का बसू शकतो.

1. वैयक्तिक नाते आणि मार्गदर्शन:

शैक्षणिक प्रवासात जवळजवळ प्रत्येक विद्यार्थ्याला अडचणींचा सामना करावा लागतो, मग ती मॉक टेस्टमध्ये कमी गुण मिळाल्याने आलेली निराशा असो, काही टॉपिक्स समजण्यात येणारी अडचण असो, वेळेचे चुकलेले नियोजन असो, परीक्षेची चिंता असो किंवा किशोरवयातील नेहमीची विचलने असोत. विद्यार्थ्यांचे शिक्षकांशी वैयक्तिक नाते निर्माण झाले आणि ते या अडचणींवर मोकळेपणाने बोलले, तर त्यांना सर्वोत्तम व्यक्तींकडून अमूल्य मार्गदर्शन मिळू शकते. हे तेव्हाच शक्य आहे, जेव्हा हे शिक्षक संपूर्ण कोर्सभर त्या विद्यार्थ्यासोबत असतात.

1. अखंड शिक्षणासाठी सातत्य:

कल्पना करा, स्पर्धा परीक्षेसाठी शिकवणे म्हणजे ठोकळ्यांनी इमारत बांधण्यासारखे आहे. संपूर्ण रचना पूर्ण करण्यासाठी प्रत्येक ठोकळा (सबटॉपिक) काळजीपूर्वक तयार करून एकमेकांत नीट बसवावा लागतो. एका शिक्षकाने बांधकाम सुरू केले आणि दुसऱ्याने ते पुढे नेले, तर नव्या शिक्षकाला पहिल्या शिक्षकाने तयार केलेले ठोकळे वापरावे लागतात. हे अवघड ठरू शकते, कारण ते दुसऱ्या शिक्षकाने बनवलेल्या नव्या ठोकळ्यांशी नीट जुळतीलच असे नाही. एकाच शिक्षकाने सुरुवातीपासून शेवटपर्यंत सर्व ठोकळे तयार करून बसवले, तर ते नेहमीच सर्वोत्तम ठरते. अशाने इमारत (म्हणजेच शिक्षण) भक्कम आणि स्पष्ट होते. फिजिक्स शिकवताना प्रश्न सोडवण्यासाठी 'reduced mass approach' नावाची एक पद्धत असते. काही शिक्षक ती सुरुवातीलाच, "Center of Mass" टॉपिकमध्ये शिकवतात, तर काही "Gravitation" टॉपिकपर्यंत थांबतात. आता, ही पद्धत लवकर शिकवायला आवडणारा नवा शिक्षक रुजू झाला आणि आधीच्या शिक्षकाने ती "Center of Mass" मध्ये शिकवली नसल्याचे त्याच्या लक्षात आले, तर अडचण निर्माण होते. नव्या शिक्षकाला मागे जाऊन ती अगदी सुरुवातीपासून शिकवावी लागेल. म्हणजेच काही जुने टॉपिक्स पुन्हा घ्यावे लागतील. या मागे-पुढे होण्यामुळे शिकवण्याचा वेग मंदावू शकतो आणि विद्यार्थ्यांकडून टॉपिक्समधील महत्त्वाचे दुवे सुटूही शकतात. पुण्यातील एका नामांकित संस्थेचे उदाहरण पाहा. तिथे एक शिक्षक "complex numbers" हा टॉपिक शिकवत होते. पण तेवढ्यात एक नवे शिक्षक रुजू होणार होते. काम वाटून घेण्यासाठी हा टॉपिक दोन भागांत विभागला गेला. पहिल्या शिक्षकांना पहिला भाग शिकवायला सांगितले, पण भूमितीचा भाग वगळून, जरी "complex numbers" मध्ये भूमिती अत्यंत महत्त्वाची असते. शिक्षकांना तो भाग शिकवता येत नव्हता म्हणून नव्हे, तर दोन शिक्षक असल्यामुळे कोण काय शिकवणार हे कोचिंग संस्थेला स्पष्ट ठेवायचे होते म्हणून असे झाले. परिणामी विद्यार्थ्यांना अडचणी आल्या. त्यांना कदाचित वाटले असेल की टॉपिकच अवघड आहे किंवा आपणच पुरेसा अभ्यास केला नाही; आपल्याला मुळात संपूर्ण चित्रच दाखवले गेले नव्हते, हे त्यांच्या लक्षातच आले नाही. याउलट, स्थिर फॅकल्टी असती, तर कोणत्याही बंधनाशिवाय त्यांनी हे टॉपिक्स सहजपणे आणि आनंदाने शिकवले असते.

1. जुळवून घेण्याचा काळ आणि शिक्षणातील विलंब:

नवे शिक्षक रुजू झाल्यावर विद्यार्थ्यांना आणि शिक्षकांना एकमेकांशी नाते जुळवण्यासाठी बऱ्याचदा वेळ लागतो, आणि JEE च्या तयारीसाठी हे नाते अत्यंत महत्त्वाचे असते. जुळवून घेण्याच्या या काळामुळे शिकण्याची प्रक्रिया लांबू शकते आणि स्पर्धेत विद्यार्थी मागे पडू शकतात.

1. दीर्घकालीन बांधिलकी आणि विद्यार्थ्यांचे यश:

ज्या शिक्षकांचे संस्था आणि विद्यार्थ्यांशी दीर्घकाळाचे नाते असते, ते बहुतेक वेळा केवळ अभ्यासक्रम पूर्ण करण्यापुरते थांबत नाहीत. त्यांची बांधिलकी फक्त टॉपिक्स संपवण्यापुरती नसते; विद्यार्थ्यांना प्रेरणा देण्यासाठी आणि त्यांचे मार्गदर्शन करण्यासाठी ते जास्तीची ऊर्जा खर्च करतात. तात्पुरत्या किंवा अल्पकाळासाठी असलेल्या शिक्षकांचे विद्यार्थ्यांशी इतके घट्ट नाते कदाचित नसते. परीक्षांचे निकाल लागेपर्यंत आपण दुसऱ्या संस्थेत असू आणि ज्या विद्यार्थ्यांना शिकवले त्यांच्याशी आपला संबंध उरणार नाही, असेही त्यांना वाटू शकते. शैक्षणिक प्रवासात त्यांची भूमिका तात्पुरती असल्याने अशा शिक्षकांना यशाचे श्रेयही मिळत नाही आणि अपयशाचा दोषही दिला जात नाही. याउलट, विद्यार्थी यशस्वी झाल्यावर आपण त्या आनंदात सहभागी असू, अशी अपेक्षा दीर्घकाळ असलेल्या फॅकल्टी सदस्याला असते, आणि ही अतिरिक्त प्रेरणा विद्यार्थ्यांच्या शैक्षणिक यशावर लक्षणीय परिणाम करू शकते.

1. संस्था बदल आणि विद्यार्थ्यांच्या शिक्षणात येणारे अडथळे:

शेवटचा पण तितकाच महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे, एखादे शिक्षक दुसऱ्या संस्थेत गेले, तर ती नवी संस्था त्या शिक्षकांचे चाहते असलेल्या विद्यार्थ्यांना आकर्षित करण्याचा प्रयत्न करू शकते. यातून दोन संस्थांमध्ये बऱ्याचदा ओढाताण सुरू होते, आणि कधी कधी एकमेकांविरुद्ध नकारात्मक प्रचारही केला जातो. अशा परिस्थितीत विद्यार्थी आणि पालक गोंधळून जातात आणि चिंतेत पडतात. नव्या संस्थेत जाण्याने आर्थिक ताण येऊ शकतो आणि त्याहूनही गंभीर म्हणजे शिक्षणातील सातत्य खंडित होऊ शकते. यापूर्वी असे अनेक प्रकार घडले आहेत, ज्यांच्या बातम्याही झाल्या आहेत.

प्रभावी मार्केटिंग आणि मोजक्याच यशस्वी विद्यार्थ्यांच्या प्रदर्शनामुळे, जे कदाचित एकूण विद्यार्थ्यांपैकी थोड्याच टक्के असतात, ही बाब प्रवेश घेऊ इच्छिणाऱ्या विद्यार्थ्यांपासून बऱ्याचदा लपून राहते. ज्यांना याचा फटका बसतो, ते सहसा गप्प राहतात.